Son yıllarda uluslararası yatırımcıların radarına giren Arjantin büyük ölçekli projeler için kapsamlı bir teşvik sistemi oluşturdu. 2024’te hayata geçirilen Büyük Yatırımlar Teşvik Rejimi yani RIGI enerji, madencilik, teknoloji, çelik, petrol ve gaz gibi stratejik sektörlerde hukuki güvence, vergi teşvikleri ve gümrük kolaylıkları sunuyor. Lansmanından bu yana milyarlarca dolarlık proje onaylandı ve ülke on yıllardır görülmemiş bir yatırım dalgasının eşiğinde.
33 MİLYAR DOLARLIK DEV PROJE PORTFÖYÜ
RIGI kapsamında biriken proje portföyü 33 milyar doları aşıyor. Bu projelerin büyük çoğunluğu kritik mineraller ve enerji altyapısına odaklanıyor. Madencilik yatırımlarında talep edilen fonların yüzde 73’ü hâlâ onay bekliyor. Bakır projeleri toplam maden yatırımlarının yüzde 73’ünü oluşturuyor ve lityum yatırımları yaklaşık 4,7 milyar dolar seviyesinde. San Juan, Catamarca, Salta ve Jujuy Arjantin’in lityum üçgeni ve gelişen bakır kuşağı için kilit eyaletler.
Onaylanan projeler arasında San Juan’daki Los Azules bakır projesi 2,7 milyar dolarlık tahmini yatırımıyla öne çıkıyor. Enerji tarafında Pan American Energy ve Golar LNG’nin doğalgaz sıvılaştırma tesisi 6,9 milyar dolarlık yatırımla listede en üst sıralarda. Maden ihracatı 2024’te 6 milyar dolara ulaştı ve 100’den fazla projeyi kapsayan 30 milyar dolarlık bir portföy bulunuyor. 2035’e kadar maden ihracatının beş katına çıkma potansiyeli taşıyor.
TEŞVİK PAKETİ VE SERBEST TİCARET BÖLGELERİ
RIGI hukuki kesinlik, vergi avantajları ve uzun vadeli vergi istikrarı sağlıyor. İthalat vergisi muafiyetleri büyük ölçekli projelerin maliyetlerini düşürüyor. Serbest ticaret bölgeleri lityumda 3,2 milyar dolar, kaya petrolü ve gazında 1,5 milyar dolarlık yatırım çekti. 2026-2028 döneminde toplam kümülatif doğrudan yatırımın 42 milyar dolara ulaşması öngörülüyor. Glencore, BHP, Lundin Mining, Rio Tinto ve First Quantum gibi küresel devler projelerin arkasında yer alıyor. Arjantin’in jeolojik zenginliği nadir bir fırsat sunuyor ama tutarlı kurallar ve güvenilir altyapı olmadan kaynakları gelire dönüştürmek mümkün olmayacak. Belgrano Cargas demiryolunun özelleştirilmesi lojistik darboğazı hafifletebilir. RIGI’nin uzun vadeli başarısı yatırımların üretime ve istihdama dönüşmesiyle ölçülecek.
