Türkiye’de hava kirliliği ile ilgili endişe verici veriler içeren “Kara Rapor 2024” yayınlandı. Rapor, İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerde hava kirliliğine yol açan partikül maddeler PM10 ve kanserojen PM2,5’in düzenli ve yeterli ölçülmediğini ortaya koydu. Özellikle İzmir’de ulusal mevzuatın belirlediği 40 µg/m3 limitin üzerinde kirli hava solunduğu tespit edildi. İstanbul ve Ankara ise sınırda bulunuyor. İstanbulluların 2022 yılı boyunca ortalama 38,41 μg/m3 PM10 kirliliğine maruz kaldığı belirlendi. Dünya Sağlık Örgütü’nün kılavuz değerinin 2,5 katının üzerinde olan bu değer, ciddi sağlık risklerine işaret ediyor.
Raporda, egzoz dumanının meme kanseri riskini artırdığına ve bu riskin trafik kaynaklı NO2 emisyonlarıyla ilişkilendirildiğine dikkat çekildi. Ayrıca, hava kirliliğinin toplam ölümlerin yüzde 19’undan sorumlu olduğu vurgulandı. Hava kirliliği ile meme kanseri arasındaki ilişkinin giderek artan bilimsel araştırmalarla ortaya konduğu belirtildi. Bilim insanları, PM2,5’a maruz kalma ile meme kanseri vakalarında artış arasında doğrudan bir ilişki olduğunu ifade ettiler.
Temiz Hava Hakkı Platformu (THHP) Koordinatörü Deniz Gümüşel, Türkiye’de hava kalitesi izleme sisteminin etkin bir şekilde kullanılmadığını ve nüfusun büyük bir çoğunluğunun kirli hava soluduğunu belirtti. Prof. Dr. Gamze Varol ve Prof. Dr. Çiğdem Çağlayan ise hava kirliliğinin ciddi sağlık sorunlarına yol açtığını ve ölümlerin önemli bir kısmından sorumlu olduğunu vurguladılar.
Kara Rapor 2024, Türkiye’nin hava kalitesi konusunda önemli uyarılar ve çağrılar içeriyor. Sağlıklı bir çevrede yaşamak için hava kirliliğine karşı daha etkin mücadele gerektiği belirtiliyor.
